drukuj

Plany i mapy Giszowca

Zobacz, jak zmieniał się Giszowiec na przestrzeni lat


Multimedialna mapa Giszowca
Współczesna multimedialna mapa Giszowca:

- zdjęcia satelitarne
- mapy OpenStreetMap
- mapy Google
- mapy archiwalne nakładane na współczesne
- umiejscowienie starych i nowych fotografii Giszowca
- linie autobusowe
- trasy rowerowe
- ważne obiekty
- ukształtowanie terenu


Giszowiec na mapie Katowic z ok. 1996 roku
Giszowiec na mapie z pierwszej połowy lat 90. (prawdopodobnie 1996 lub 1997 rok). Wskazuje na to ukończone pierwsze skrzydło nowej Szkoły Podstawowej nr 51, oraz autostrada A4 w budowie. Trzy budynki na rynku nadal oznaczone są jako szkoła, to ostatnie lata ich funkcjonowania w tej roli. Ulica Szopienicka obok Stawu Małgorzaty biegnie starym nasypem, nie wybudowano jeszcze wygiętego w łuk wiaduktu nad przyszłą autostradą, jest już za to wiadukt nad ul. Ceramiczną. Istnieje już kościół Św. Barbary, poświęcony w 1994 r. Na wschód od osiedla stoi jeszcze stara cegielnia. Kawałek na południe oznaczono szyb Jakub, jako część kopalni Murcki.


Giszowiec na mapie Katowic z ok. 1986 roku
Mapa topograficzna, prawdopodobnie z 1986 roku. Naniesione zostały na niej dwie nazwy: Giszowiec oraz nowa – Os. Staszica. Widzimy krajobraz po burzy. Wiadomo, że dalszych zniszczeń nie będzie. Stoją już bloki przy ul. Wojciecha, Gościnnej i Mysłowickiej. Te na Miłej są w budowie. Brakuje jeszcze jednego bloku i punktów usługowych na osiedlu Adama. Widać wyrwy w zabudowie przy Górniczego Stanu, Kwiatowej i północnym nojbale. Jest już kopalnia Staszic, szyb Roździeński, osiedla przy Sosnowej i Karliczka. Po drugiej stronie ul. Pszczyńskiej, już dwujezdniowej, widać stawy Janina i Barbara, w pobliżu baseny kąpielowe i boiska sportowe. Na wschodzie rozpoczęto już wycinkę drzew pod budowę autostrady.


Giszowiec na mapie Katowic z 1973 roku
Giszowiec na mapie Katowic z 1973 roku. Z grubsza zaznaczona siatka ulic tuż przed pierwszymi wyburzeniami. Przybyły nowe ulice – Sosnowa, Karliczka, Kolista. Nie oznaczono jeszcze kopalni Staszic, choć już wtedy istniała. Nie ma stawów Janina i Barbara. Cenną informacją jest zaznaczony na mapie przebieg linii autobusowych z tamtego okresu.
Podziękowania dla p. Grzegorza Pożogi


Giszowiec na mapie GOP z ok. 1959 roku
Giszowiec i okolice na mapie GOP z ok. 1959 roku. Przezentuje taki sam stan jak mapa poniżej, zawiera trochę mniej szczegółów topograficznych.
Podziękowania dla p. Andrzeja Złotego


Giszowiec na mapie wojskowej z 1956 roku
Giszowiec na mapie wojskowej (tzw. sztabówka) z 1956 roku. Na górze oryginalnego arkusza widnieje napis „Ściśle tajne”, nam udało się go nabyć na giełdzie staroci za 10 zł. Widoczny jest już kościół Św. Stanisława Kostki oraz cmentarz, a także lodowisko w miejscu dzisiejszego osiedla Adama. Pojawiły się także zabudowania po wschodniej stronie ul. Kosmicznej oraz szyb „Giszowiec”, ale nadal nie ma szybu „Roździeński”. Pole golfowe powoli zarasta. Wybudowano pierwsze budynki przy dzisiejszej Kolistej, opisane jako Kolonia Szyb Zachodni. Na północy powstaje też kolonia im. Wysockiego. Oznaczono bunkry węglowe, stację „Balkanu” oraz tor do szybu „Wschodniego”. Staw Małgorzata został przecięty linią kolei piaskowej, za to na południu pojawił się nowy staw – „Górnik”.


Plan Giszowca z około 1945 roku
Plan Giszowca, prawdopodobnie około 1945 roku. Naniesione nazwy ulic sprzed I wojny światowej.


Plan Giszowca z 1943 roku
Plan Giszowca z 1943 roku. Ulicom nadano w większości nazwiska hitlerowców, a rynek stał się placem Hermana Göringa. Pomiędzy dzisiejszymi ulicami Przyjemną i Górniczego Stanu poprowadzono nowy łącznik, nazwany roboczo y Straße, który funkcjonował jeszcze do końca lat 90-tych. Plan wykonano bardzo skrupulatnie, oznaczono m. in. poczekalnię na przystanku „Balkanu”, bunkry węglowe, wozownię z torem dojazdowym. Na północno-zachodnim krańcu osiedla podpisano Zollhaus, czyli komorę celną. Wzdłuż nowych zabudowań (tzw. nojbał, z lat dwudziestych) poprowadzono jaśniejszym kolorem nową drogę Barbara Straße (obecnie Kosmiczna).


Giszowiec na mapie radzieckiej z 1944
Giszowiec na radzieckiej mapie wojskowej z 1944 roku. Podano tutaj obok siebie dwie nazwy: Gisziewiec i Gisziewald. Poniżej osiedla widnieje także napis Lies Gishie.
Mapa z zasobów Archiwum map WIG


Giszowiec na mapie amerykańskiej z 1944
Giszowiec na mapie amerykańskiej (Army Map Service, US Army, Washington) z 1944 roku. Nazwy miejscowości podane w języku polskim, pod osiedlem widoczna także nazwa Giesche. W języku angielskim opisano wieżę wodną - Water Tower.


Giszowiec na mapie niemieckiej Grossblatt z 1943 r.
Giszowiec na mapie niemieckiej Grossblatt z 1943 r. Jako Giesche wald zaznaczony także teren Janowa/Boliny.


Pole golfowe na Giszowcu
Pole golfowe – powierzchnia dzierżawna golf-klubu im. Pułaskiego w Giszowcu.


Plan Giszowca
Plan Giszowca z lat międzywojennych, zorientowany na północ.
Podziękowania dla p. Krzysztofa Soidy


Giszowiec na mapie z 1934 roku
Północny fragment Giszowca na mapie z 1934 r., wykonanej podczas elektryfikacji „Balkanu”. Zaznaczono m. in. przystanek osobowy z poczekalnią, oraz bunkier węglowy, a także poszczególne słupy trakcyjne. Żaden z budynków po prawej stronie mapy (od obecnej ul. Przyjaznej) nie przetrwał do naszych czasów.
Plan pochodzi z książki K. Soidy Koleje wąskotorowe zakładów Gieschego


Giszowiec na mapie wojskowej z 1931 roku
Giszowiec na mapie wojskowej z 1931 roku. Na południu widać zarys pola golfowego. Otoczenie Giszowca podpisano jako Las spółki akcyjnej Giesche
Mapa z zasobów AMZP


Giszowiec na mapie z 1926 roku
Fragment kolonii Giszowiec na planie miasta Wielkie Katowice, z 1926 r. (wykreślonym przez Pawła Stellera). Las na w okolicach wieży ciśnień nie został jeszcze wykarczowany pod budowę pola golfowego, nie ma także willi amerykańskich (powstały rok później). Warto zauważyć, że nie zaznaczono istniejącego już wtedy przedłużenia wąskiego toru do Szybu Wschodniego, tor kończy się na bunkrze węglowym.


Giszowiec na mapie z 1925 roku
Giszowiec, oznaczony jako Giszowice, na mapie Śląska z 1925 r. Górniczą kuplą zaznaczono m.in. szyby Jakub, Południowy i Carmer.


Giszowiec na mapie z 1920 roku
Giszowiec na mapie Katowic, z ok. 1921 r. (podkład z 1883). Wyraźnie zaznaczone m. in. nowe zabudowania we wschodniej części osiedla, tzw. Neubau. Po prawej stronie cegielnia oraz Szyb Wschodni – Ost Schacht, z biegnącą do niego obok cegielni (Ziegelei) nową linią wąskotorową, odgałęziającą się także do wozowni (okolice dzisiejszego os. Adama).


Giszowiec na mapie z ok. 1914 roku
Północny fragment Giszowca z 1914 r., z zaznaczonymi torami wąskimi (785 mm). Widoczny m. in. tor dojazdowy do kotłowni w ul. Janow Straße (dziś Gościnna) oraz bunkier wyładunkowy w punkcie detalicznej sprzedaży węgla.
Plan pochodzi z książki K. Soidy Koleje wąskotorowe zakładów Gieschego


Giszowiec na mapie z 1914 roku
Giszowiec na mapie Rzeszy Niemieckiej z 1914 roku. Ciekawostką jest fakt, że mapa zawiera błąd, nasze osiedle podpisano jako Gieschewahl


Giszowiec na mapie z ok. 1914 roku
Giszowiec i okolice na mapie Mestischblatt z ok. 1914 roku.
Podziękowania dla p. Andrzeja Złotego


Makieta Giszowca z 1910 roku
Makieta Giszowca z 1910 roku
Szczegółowa makieta Giszowca w jego pierwotnej formie, sporządzona podczas powstawania osiedla. Pojawiła się na wielu międzynarodowych wystawach, gdzie prezentowano wyjątkowość nowego osiedla robotniczego spółki Giesche.


Plan Giszowca z około 1910 roku
Plan Giszowca z około 1910 roku, prezentujący m. in. roślinność na osiedlu.


Plan Giszowca z 1910 roku
Pierwotny plan Giszowca z 1910 roku, poźniej nieco zmieniony. Został zamieszczony w pracy profesora Reuffurtha.
Z książki "Giszowiec - nowa górnośląska wieś górnicza"


Mapa z 1905 r.
Szyby Jakub i Zuzanna, zaznaczone na austro-węgierskiej mapie Śląska z 1905 r.
Mapa z zasobów László Zentai


Tereny nabyte przez spółkę Giesche, mapa z 1904 r
Tereny nabyte przez spółkę Giesche, mapa z 1904 r. Teren pod budowę Giszowca został oznaczony przez nas białą ramką.
Z książki "Georg von Giesche's Erben 1704 - 1904" (tom 2)


Mapa z 1903 r.
Mapa z 1903 roku, ukazująca teren, na którym w przyszłości powstanie Giszowiec. Zaznaczone zostały m. in. szyby Pepita, Zuzanna i Jakub.


Mapa z ok. 1893 r.
Mapa z ok. 1893 roku, ukazująca teren, na którym kilka lat później zbudowano Giszowiec. Oznaczone kopalnie Pepitta, Jacob, Susanna. U dołu mapy zachowała się nazwa przysiółka Wesołej – Rytwin.


Mapa z XIX w.
Mapa z końca XIX wieku, w okolicach Giszowca oznaczone Pepita-Grube, Jacob-Grube, Jacob-Schacht i Steiger-Häuser czyli domy sztygarów. Od głównej linii kolejowej Szopienice-Murcki (Kolej Prawego Brzegu Odry) w okolicy przystanku Jacob u. Susanna-Gr. odchodzi tor na nasypie, oznaczony jako Rossbahn. Jest to linia kolei konnej do transportowania urobku z kopalni Jakub. Zaznaczono także nasyp, po którym linia odgałęziała się do kopalni Pepita. Podobną linię poprowadzono w przeciwnym kierunku do kopalni Zuzanna.


Mapa pól górniczych z 1902 r.
Miejsce, w którym niedługo powstanie Giszowiec, na dokładnej mapie górniczej z 1902 roku. Na prezentowanym fragmencie, na obszarze Giszowca mamy pola górnicze Jacob, Pepita, Bergthal, Bergthal I, Catalpa i Esau. Wszystkie wchodzą w skład pola „Reserve”. Zielonymi liniami zaznaczono pokłady węgla kamiennego. Oznaczono również poszczególne szyby wraz z głębokościami: Grundmann, Maschinen, Mende, Franz, Stolln, Eduard, Ruffer, Bergthal, Stolln II. W okolicach dzisiejszego stawu „Janina” widać wylot sztolni odwadniającej.
Mapa z zasobów Archiwum Map WIG


Mapa z ok. 1901 r.
Okolice Giszowca na mapie Śląska z 1901 roku. Zaznaczono m. in. szyby kopalni Pepita, Zuzanna, Agnieszka-Amanda, Richthofen, Carmer i nazwę „con. Giesche Gr.”. Dużą ciekawostką jest napis W. Turm (wieża wodna) na zakręcie szosy do Murcek, po jej lewej stronie. Dowodzi on, że w pobliżu dzisiejszej wieży ciśnień, zbudowanej w 1909 r., istniała wcześniej inna budowla o tym samym zadaniu.


Mapa pól górniczych z połowy XIX w.
Pola górnicze w okolicach Janowa i Roździenia (nieco na północ od Giszowca) na mapie Hartmanna, z połowy XIX w. Oznaczono m. in. kopalnie Morgenroth, Abendroth, Gute Albert, Agnes, Amande. Na tym terenie działała później skonsolidowana kopalnia „Giesche”.

Giszowiec.info - logo
valid html4.01 valid css © 2005-2014 P. Grzywocz
statystyka