Mały domek, stojący dawniej przy ul. Młodzieżowej. Dziś nie ma już po nim śladu, a w jego miejscu znajduje się skrzyżowanie i parking na tyłach sklepu Carrefour.

Mało kto zdaje sobie sprawę, że podczas II wojny światowej właśnie tutaj zwykli Giszowianie dokonali bohaterskiego czynu, ukrywając rodzinę zbiegłą z obozu śmierci. We własnym domu, pod samym nosem gauleitera NSDAP.

W ramach obchodów 120-lecia Giszowca, w najbliższy poniedziałek serdecznie zapraszamy do MDK na wykład Joanny Tofilskiej-Dzióbek z Muzeum Historii Katowic:

„Giszowieccy Sprawiedliwi wśród Narodów Świata”

---
📅 22.06.2026 | godz. 10:00
📖 PROGRAM:
🔹 Joanna Tofilska-Dzióbek (Muzeum Historii Katowic)
„Wzorcowe osiedle górnicze dyrektora Uthemanna”

🔹 Paweł Grzywocz (Giszowiec.info)
„Giszowiec, którego nie zbudowano. O planach i koncepcjach, które pozostały na papierze”

🔹 Joanna Tofilska-Dzióbek (MHK)
„Giszowieccy Sprawiedliwi wśród Narodów Świata”

🔹 Maciej Stachnik (MHK)
„Sportowe tradycje Giszowca – ludzie, organizacje i wydarzenia”

🎶 Występy artystyczne:
• ZSP16
• Muzyczne Kłoski
• Tommy Harevis
🎟 Wstęp wolny | Obowiązują bezpłatne wejściówki
---

Współczesny Giszowiec jest wynikiem zderzenia dwóch zupełnie odmiennych wizji: osiedla-ogrodu i komunistycznego blokowiska.

Ale przez lata tych wizji było więcej. Każda z nich mogła diametralnie odmienić oblicze naszej dzielnicy.

W najbliższy poniedziałek, 22 czerwca 2026, świętujemy jubileusz 120-lecia Giszowca. Z tej okazji o godz. 10:00 w MDK odbędzie się spotkanie historyczne, na którym przez połączenie niepublikowanych archiwalnych map i nowoczesnych technologii postaram się przybliżyć pomysły, których nigdy nie zrealizowano. Jeśli jesteście ciekawi, skąd wziął się staw Górnik, dokąd moglibyśmy od 115 lat dojeżdżać tramwajem i co by się stało, gdyby nie zatrzymano wyburzeń – serdecznie zapraszam!

~ Paweł Grzywocz

---
📅 22.06.2026 | godz. 10:00

📖 PROGRAM:
🔹 Joanna Tofilska-Dzióbek (Muzeum Historii Katowic)
„Wzorcowe osiedle górnicze dyrektora Uthemanna”

🔹 Paweł Grzywocz (Giszowiec.info)
„Giszowiec, którego nie zbudowano. O planach i koncepcjach, które pozostały na papierze”

🔹 Joanna Tofilska-Dzióbek (MHK)
„Giszowieccy Sprawiedliwi wśród Narodów Świata”

🔹 Maciej Stachnik (MHK)
„Sportowe tradycje Giszowca – ludzie, organizacje i wydarzenia”

🎶 Występy artystyczne:
• ZSP16
• Muzyczne Kłoski
• Tommy Harevis
🎟 Wstęp wolny | Obowiązują bezpłatne wejściówki
---

✨ WYDARZENIA TOWARZYSZĄCE ✨
📅 20.06.2026 | godz. 17:00
🎭 Spektakl „Weltmajstry” Teatru Korez
🎟 Wstęp wolny | Obowiązują wejściówki

📅 21.06.2026 | godz. 20:00
🎬 Kino plenerowe – „Paciorki jednego różańca”
oraz spotkanie z aktorem Olgierdem Łukaszewiczem i Krzysztofem Kucem
🌳 Wydarzenie w plenerze | Wstęp wolny

---
Organizatorzy:
• Stowarzyszenie Giszowiec
• Miejski Dom Kultury "Szopienice - Giszowiec" w Katowicach
• Muzeum Historii Katowic

Komentarze na Facebooku: 2

Dziś prezentujemy nieznaną nam do tej pory fotografię z Giszowca. Została wykonana (prawdopodobnie na przełomie 1920 i 1921 roku) przez znanego niemieckiego fotografa Alfreda Frankla, jako część zimowej sesji fotograficznej – w serii zdjęć uwiecznił on m. in. nadleśnictwo, gospodę i willę dyrektora.

Ten konkretny kadr przedrukowano we francuskim magazynie L'Illustration z 1921 roku, a później również w największej encyklopedii świata, hiszpańskiej „Enciclopedia Espasa”, jako ilustrację do hasła „Silesia”. W obydwu przypadkach powielono błąd w opisie, podpisując naszą miejscowość jako „Gieschwalde”.

Kto z Was pamięta, gdzie stał ten niezwykle ciekawy dom? Podpowiadamy, że dziś nie ma już niestety po nim śladu…

--
Łukasz Kmieć, dzięki za podesłanie!

Komentarze na Facebooku: 24

Początek lutego 1974 roku, czyli dokładnie 52 lata temu. „Balkan” prowadzony lokomotywą spalinową WLs150-7660 (#7) opuścił właśnie stację początkową na Giszowcu i wyruszył w drogę z pasażerami. W takiej formie kursował do likwidacji, jeszcze niecałe 4 lata.

fot. Stanisław Gadomski

Komentarze na Facebooku: 25

Kolejne ciekawe odkrycie, tym razem z zasobów Narodowego Instytutu Dziedzictwa.

Jeśli ktoś się kiedyś zastanawiał, co stało w miejscu dzisiejszych TBS-ów, proszę bardzo :). Dawna ul. Górniczego Stanu 103. Po lewej dodatkowo widoczny krzyż św. Andrzeja i znak stopu przed przejazdem kolejowym dla wąskotorowej kolei piaskowej do cegielni / szybu wschodniego.

fot. Archiwum NID (N_24_FI.472949) / Google Street View

Komentarze na Facebooku: 14

Zdjęcia z posta użytkownika Giszowiec - osiedle ogród

Niespodziewane odkrycie w archiwum Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków w Katowicach! Zupełnym przypadkiem udało się odnaleźć 11 fotografii wykonanych zimą 1986 roku, dokumentujących część zabudowań wokół dawnego „szpilplacu” przy ul. Kirowa, Agaty i Kwiatowej.

Jedynie cztery z uwiecznionych na nich domów stoją do dziś, a tylko dwa zachowały się w formie zbliżonej do oryginalnej.

Zdjęcia udostępnił Michał Bulsa, serdecznie dziękuję!

Komentarze na Facebooku: 7

Kurjer Zachodni „Iskra”, 3 czerwca 1933 r.

SBC

Komentarze na Facebooku: 6

Zdjęcia z posta użytkownika Giszowiec - osiedle ogród

Kolejne perełki z serwisu "Szukaj w Archiwach" – fotografie z czasów budowy domów przy dzisiejszej ul. Kosmicznej/Sputników/Pod Kasztanami.

Zdjęcia pochodzą z zasobów Wojskowej Agencji Fotograficznej, wykonano je w 1950 roku. Sygnatura: 3/39/0/-/8266

Komentarze na Facebooku: 1

Magicznie się zrobiło 🙂

Zdjęcia z posta użytkownika Giszowiec - osiedle ogród

Dzisiaj Zakład Zieleni Miejskiej zgodnie z decyzją z września położył pozostałości pnia giszowieckiego buka „Antona” w poziomie, pozostawiając drewno do naturalnego rozkładu.

W tym małym albumie przypominamy z tęsknotą to przepiękne drzewo na przestrzeni różnych lat i pór roku.

Komentarze na Facebooku: 7

We wtorek zapraszam do słuchania Radia Katowice - po 17:00 opowiem co nieco o Kolonii Amerykańskiej na Giszowcu 🙂

Świeżutki spacerownik Szlakiem Zabytków Nieistniejących już od jutra dostępny w MDK :)

A jutro o 10:00 widzimy się na spacerze, gdzie wspólnie sprawdzimy w terenie:

- Który z domów mógł mieć na sumieniu Kazimierz Kutz?
- Co nam zostało po „Balkanie”?
- Skąd Rudolf skakał na główkę i co patrzy na nas z bagien?
- Kaj dziennie woniało chlebem?
- Jak rośnie trawa na „dzikim zachodzie”?
- Czy uwierzycie, że tu była wieża?
- Który rycerz zupełnie stracił głowę?
- Jak napić się zimnego piwa nie mając lodówki?
- Czy mieszkańcy Giszowca mieli dużo siana, czy raczej kapusty?
- Jak kij golfowy zamieniono na szpikulec do kiełbasek?

Komentarze na Facebooku: 4

W najbliższą sobotę, 19 października, serdecznie zapraszam na spacer Szlakiem Zabytków Nieistniejących. Zbiórka o godzinie 10:00 przed wejściem do MDK.

Wspólnie poszukamy śladów po miejscach, które już nie istnieją, zobaczymy też pamiątki i zdjęcia, które po nich pozostały.

Komentarze na Facebooku: 2

To może być ciekawe spotkanie

Szlak Zabytków Nieistniejących – Prelekcja – część 1

Jest już dostępna pierwsza część nagrania z sobotniej prelekcji w ramach Szlaku Zabytków Nieistniejących, w której opowiadam historię dziesięciu miejsc na Giszowcu, które już nie istnieją.

Szlak Zabytków Nieistniejących - spacer po Osiedlu Giszowiec

Serdecznie zapraszam na prelekcję w MDK w najbliższą sobotę (5 października) o 16:00. Przybliżę w jej trakcie historię 10 ważnych dla Giszowca miejsc, które już nie istnieją. Opowiem również o samym procesie burzenia osiedla, jego powodach i niezrealizowanych do końca planach.

Dzięki pomocy kilku zaangażowanych osób udało się pozyskać nieznane dotąd szerzej i nigdy nie publikowane dokumenty, które pozwolą zobaczyć to, czym współcześnie jest Giszowiec, z nieco innej perspektywy.

Komentarze na Facebooku: 1

Szlak Zabytków Nieistniejących - prelekcja o obiektach wyburzonych na Osiedlu Giszowiec

Czy da się zwiedzić coś, co nie istnieje? Oczywiście! Potrzeba do tego trochę wyobraźni, ale przyda się też mała pomoc. Dlatego właśnie stworzyliśmy Szlak Zabytków Nieistniejących!

Wybraliśmy 10 ważnych dla Giszowca miejsc, które na zawsze zniknęły z krajobrazu i połączyliśmy je trasą spacerową. Ilustrowany mini-przewodnik i towarzysząca mu strona internetowa pomogą odnaleźć te miejsca i pobudzą wyobraźnię do podróży w czasie.

Serdecznie zapraszamy na wydarzenia:
- wystawę ilustracji do przewodnika (od 30 września, Miejski Dom Kultury "Szopienice - Giszowiec")
- prelekcję o wyburzeniach na Giszowcu (sobota, 5 października, 16:00)
- wspólny spacer Szlakiem Zabytków Nieistniejących z przewodnikiem (sobota, 19 października, 10:00)

> Projekt uzyskał wsparcie z programu Mikrogranty Katowice Miasto Ogrodów.

Szlak Zabytków Nieistniejących - prelekcja o obiektach wyburzonych na Osiedlu Giszowiec